Uygur-Moğol Harfli Moğol Dili Yadigarları / : (13. - 16. Yüzyıllar) Yazı çevrimi ve Kaynaklar

Kolektif

Henüz puanlanmamış

0 paylaşım

Okuma Kaydı Raf

Uygur harfli Moğolca, 13. yüzyılda Çinggis (Cengiz) Kağan’ın kurduğu Büyük Moğol İmparatorluğundan, başlayarak resmî yazı dili halini almıştır. Elbette öncesine ait Moğolca belgeler de vardı. Moğollar yazı türü olarak Soğud yazısından geliştirilen Turfan Uygurlarının yazısını kabullenmişlerdir. Moğollar Uygurlardan yalnızca yazıyı değil Budizme ait çok sayıda teknik terimi de ödünçlemişlerdir. Zamanla Uygurlar da (özellikle 13. ve 14. yüzyıl metinlerinde) ticarete, yönetime ait çoğu sözü (kimisi Arapça, kimisi Farsça) Moğolcadan ödünçlemişlerdir. Elinizdeki çalışma çeşitli yazıtların, Moğol hakanlarının mektuplarının, Budist metinlerin bir araya getirilmesiyle oluşturulmuştur. İlk kez Tayvan’da basılan çalışmanın Türkçesine bir de sözlük ekledik. Türkiye’de ilk kez bu kadar hacimli Moğolca metin bir arada yayımlanmaktadır. Çalışmayı Moğolistan’ın yaşayan en ünlü dilcisi Prof. Tömörtogoo DOMİY ile Dr. Tsetsegdari GURRAGÇAA birlikte hazırlamışlardır. möngke tngri-yi:n küčündür yeke Mongγol ulus-un dalai-i:n qanu jrlγ il bulγa irgen-dür kürbe:sü büširetügei ayutuγai bengi göğün gücüyle büyük Moğol ulusunun Dalay (cihangir) Han’ın buyruğu, tâbi olan veya olmayan halka ulaşırsa saygı duysun, korksun