Özkurmaca - Özyaşamöyküsü: Benli Anlatılar Kuram Çözümleme

Ali Tilbe

Henüz puanlanmamış

0 paylaşım

Okuma Kaydı Raf

“Özkurmaca (fr. autofiction) olarak adlandırılan yeniötesi (fr. postmoderne) özyaşamöyküsel anlatıda, imgelem ve anı iç içe girer. Bundan böyle yalnızca dural anılardan söz edilmez, bu bir çeşit benin dışa vurumudur. Bu anlatılarda, yasaklardan korkularak anlatılamayan gizler gün yüzüne çıkar. Çağcıl yazar, yaratılmakta olan yapıtta dilin serüveninden söz etmeye başlar. Beni öne çıkaran yeniötesici yazar, değişik kişi adıllarının kullanımına başvurur. İçe dönük benli anlatılar (özyaşamöyküsü, özkurmaca, anı, günce, yolculuk anlatıları, soruşturma yapıtları, eleştirel yaşamöyküleri, vb.), 1960’lardan beri gelişen toplumsal bölünmenin tartışmasız bir gösterisidir ve günümüzdeki yazınsal uzamı doldurmaktadır. Bu yalnızca yazınsal bir olgu değil, aynı zamanda kişinin bu yeniçağda konuşma hakkını kullanma, sesini anlatı aracılığıyla duyurma ve varlığını yeniden ayrımsama istencidir. [...]Bu çalışmada, özkurmacanın açınımını anlayabilmek için, öncelikle Philippe Lejeune’ün yaklaşımıyla özyaşamöyküsü türünün tarihsel gelişimi ve niteliklerini belirlemeye çalışacağız. Çünkü özyaşamöyküsü, kuramsal olarak ilk benimsenen yazınsal benli anlatı türüdür. İkinci aşamada çalışmanın bütünlük kazanmasını sağlamak için, özkurmaca kavramının gelişim sürecinde ortaya çıkan değişik tanımlarını, Serge Doubrovsky, Vincent Colonna, Philippe Gasparini gibi kuramcı ve yazarların görüşlerine başvurarak açımlamayı ve onu yeniötesicilik bağlamına yerleştirerek, öteki yakın türlerle yapısal, biçimsel, biçemsel ve izleksel ilişkilerini ortaya koymayı deneyeceğiz.”